En Ünlü 10 Ziyafet

311

1Leonardo da Vinci, Son Yemek (1490’lar)

İsa’nın çarmıha gerilmeden önce 12 havarisi ile Kudüs’te yediği son yemek, Hristiyanlıkta ressamların konu edindiği önemli olaylar arasındadır. Da Vinci’nin 500 yılı aşkın bir zaman önce yaptığı resim, restorasyonu sırasında uğradığı hasara rağmen en ünlü olanıdır. Yemekte yılan balığı ve portakal dilimleri görülmektedir.

2Giovanni Bellini, Tanrıların Ziyafeti (1514)

 

Kutsal ziyafet 16. yüzyıl İtalyan resimlerinin sık işlediği konulardandı. Bellini, öğrencisi Titian’ın yardımıyla yaptığı son büyük eserinde de mitolojik tanrıları bir araya getirmiştir. Tanrılar şarap içmektedir. Resimde bir yenilik olarak Avrupa’ya yeni ithal edilmeye başlanan mavi-beyaz Çin porselenine de yer verilmiştir.

3Paolo Veronese, Cana’da Düğün (1563)

Venedik’te büyük bir düğünü konu alan resimde İsa suyu şaraba dönüştürmüş, iyi giyimli konuklara tatlılar sunulmuştur. Benzer resimlerde alt tabaka insanların yemek ve içki tüketimine yer verilirken burada ziyafetin amacı varlık ve güç gösterisi yapmaktır.

4Diego Velázquez, Bacchus’un Zaferi (1628)

‘Sarhoşlar’ adıyla da anılan bu resimde başı sarmaşıkla sarılı, beyaz tenli şarap tanrısına ve yanında İspanyol tarzı kahverengi pelerin takmış işçilere yer verilmektedir. Daha natüralist bir tarzı benimsediği bu resimde Velazquez, iş gününün sonunda rahatlamak isteyen bu adamları anlayışla karşılıyor gibidir.

5Peter Paul Rubens, Herod’un Ziyafeti (1635-3)

Servis tabağının kapağı kaldırılmış, Yahya peygamberin kesik başı görünmektedir. Salome, üvey babası Herod için dans etmiş ve ödül olarak kesik baş sunulmuştur; ıstakoz ve av kuşlarından oluşan ziyafette yenecek başka bir yemek gibi. Annesi Herodias çatalıyla Yahya’nın diline dokunurken, kocasının gözleri fal taşı gibi açılmıştır.

6Jan Steen, Sefih Ev (1663-4)

Rönesans resimlerindeki ziyafet sahneleri tanrıları ve soyluları konu edinirken 17. yüzyıl Hollanda ressamları biraz ahlaki bir bakış açısıyla ev hayatına yöneldi. Steen’in kahramanları her türlü günahı işlemektedir: Siyah giyimli adam hizmetçiyi baştan çıkarmaya çalışırken, öndeki kadın içkisine öylesine gömülmüştür ki İncil’in üzerine bastığının farkında bile değildir. Ziyafetin ana yemeği olan domuz eti yere bırakılmış, kedinin yemeği olmak üzeredir.

7John Martin, Belshazzar’ın Ziyafeti (1821)

Martin 19. yüzyıl İngiltere’sinin en ilginç ressamlarındandır. Burada İncil’in Daniel kitabından bir sahne resmedilmektedir. Babil kralı kötü bir haber almıştır. Fakat önde görülen ziyafet, Babil’in gökyüzüne uzanan görkemli sütunlarının ve şimşekle yarılmış gökyüzünün gölgesinde kalmıştır.

8Édouard Manet, Kırda Öğle Yemeği (1862)

Batı sanat tarihinin en muhteşem resimlerinden biri olarak değerlendirilen bu resim yapıldığı dönemde Paris sosyetesi ve 3. Napolyon tarafından yergiyle karşılanmıştı. Resimde perspektifin, ikonografinin birçok kuralı çiğnenmişti (Adamlar neden modern giyimli, kadın neden çıplak, neden birbirlerine bakmıyorlar?) Burada piknik adına biraz meyve ve çörekten başka bir şey yok. Ama zaten önemli olan piknik değil, resmin getirdiği yenilikti: Mitoloji ve ahlaki yargılama yerini modern yaşamın yalın gerçeklerine bırakmıştı.

9James Ensor, Açların Ziyafeti (1915)

Ensor, İsa’nın Son Yemeği’nin acı bir parodisi olan bu resmi Birinci Dünya Savaşı başlarında Alman ordusunun Belçika’yı işgalinden sonra yaptı. Ziyafet yerine masada gördüğümüz iki havuç, bir soğan ve böcekler o yıl Belçika’da yaşanan açlığı ifade ediyor. Masadaki insanların birbirini tutuşu cinsel ya da şiddet içerikli olabilir. Arka plandaki tablolarda ise iskeletler ve kavga ya da dans eden figürler yer alıyor.

10Judy Chicago, Akşam Yemeği Partisi (1974-79)

Amerikan feminist sanatın iz bırakan eserlerinden olan bu enstalasyonda masa otuzu aşkın ünlü kadın için kurulmuştur: Sappho, Hatshepsut, Emily Dickinson ve Virginia Woolf gibi… Üçgen masa dizisinde vurgu yemekte değil, her kadın için ayrılmış örtülerdedir. Tabaklarda kadın vücudundan parçalar vardır.